اسفراین کهن

یکی از شهرهای مهم خراسان بوده است پس از برقراری حکومت مشروطه از سال 1324 هجری قمری برابر با 1285 هجری شمسی تا سال 1316 هجری شمسی ولایات اسفراین خود دارای سه بلوک شامل : بالا ولایت (مرکز آن میان آباد ) میان ولایت و پایین ولایت ویکی از ولایت هیجده گانه خراسان و سیستان بوده است . براساس قانون تقسیمات کشوری و وظایف فرمانداری و بخشداری مصوب 16 آبانماه سال 1316 هجری شمسی استان خراسان دارای هفت شهرستان گردید : که از اسفراین به عنوان یک شهرستان مستقل نام برده نشد.

در سال 1329 خراسان دارای یازده شهرستان شد و اسفراین با دهستانهای میان آباد جاجرم , سنخواست و شوقان (شقان) به صورت بخش جداگانه و تابع شهرستان بجنورد بود. این وضعیت تاسال 1339 ادامه یافت و هریک از بخشها و آبادیهای کنونی شهرستان اسفراین از لحاظ تقسیمات کشوری تابع حوزه شهرستان قوچان , سبزوار و بجنورد بودند .

بر اساس قانون 1339 خراسان 15 شهرستان شد. د راین سال بخش اسفراین از شهرستان بجنورد و بخشهای جغتای و بام و صفی آباد از شهرستان سبزوار جدا و تبدیل به شهرستان اسفراین شدند . در تیرماه سال 1339 شهرستان اسفراین به مدت پنج ماه دارای سه بخش حومه ، جغتای , بام و صفی آباد بود ؛ اما در آذر ماه همین سال جغتای از شهرستان اسفراین جدا و ضمیمۀ شهرستان سبزوار گردید .

از آذر ماه سال 1339 تا پایان 1346 شهرستان اسفراین شامل بخشهای حومه (به مرکزیت میان آباد ) و بام و صفی آباد بود . در این سال طبق قوانین مصوب در محدودۀ شهرستان اسفراین ، دو بخش و هفت دهستان ایجاد گردید . بخش مرکزی با دهستانهای (حومه ، رویین ، زرق آباد ، پرتان ، میانلو یا میلانلو ) و بام و صفی آباد با دهستانهای (بام و صفی آباد) . تا آبان ماه 1379 تنها نقطۀ شهری شهرستان اسفراین شهر اسفراین بود . از آبان ماه همین سال صفی آباد نیز به شهر ارتقا یافت

                                  اسفراین

شهرستان  اسفراين با 5192 كيلومتر مربع وسعت در دامنه جنوبي كوههاي آلاداغ و جنوب كوه شاه جها ن قرار دارد.اسفراين از شما ل به شهرهاي بجنورد و شيروان از جنوب و جنوب غربي به شهرستان سبزوار و استان خراسا ن رضوي , از شرق به شهرستان هاي قوچان و سبزوار و از غرب به بجنورد محدود است . قله  شا ه جهان از مهمترين ارتفا عا ت و رود قره سو , بيد واز  و رويين از مهمترين رودهاي آن  است.

پيشينه تاريخي اسفراين

شهرستان اسفراين از اقامتگاه هاي اوليه اقوام آريايي و قسمتي از سرزمين پارت ها بشمار مي رفته  است و در زمان اشكانيان و ساسا نيا ن اسفراين جزو ابر شهر نيشابور  بوده و اهميتي خاص داشته  است .

روستاهاي آباد و پر آب و مزارع سرسبز اين ديار نشان از آشنايي قديم مردم  اين منطقه با شيوه هاي آبياري وسد سازي دارد  سد مها ر كه احتمالا مربوط به دوره سا سا نيا ن است و بعد ها توسط تيموريا ن تعمير و مرمت شده مويد اين نظر است اسفراين در حمله اعراب نيز آباد بوده  اين شهر در دوره افشا ريه با خشك سالي و ويراني روبرو شد و مردم به ميان آبا د كه محل كنوني شهر اسفراين مي با شد كوچ نموده و در آنجا سكني گزيدند. اسفراين داراي يك شهر و 3بخش مركزي ,بام و صفي آبا د مي با شد.

اسفراين مهد كشتي چوخه ايران

هرساله سيزده و چهارده فروردين ماه در بهار طبيعت بزرگترين مراسم كشتي چوخه ايران در شهرستان اسفراين برگزار مي گردد. اين مراسم اولين وتنها مراسم كشتي چوخه سنتي ايران است كه در فضاي بيروني وبر روي خا ك در گود زينعلي خان ( شما ل شهر اسفراين ) برگزار مي شود در اين رقابت زيبا كشتي گيران با فنون خاص چوخه همراه با نواخته شدن دهل و سورنا با هم به رقابت مي پردازند هر سا له بيش از 200هزار نفر از اين رقا بتها  ديدن مي نمايند كه تعداد قابل تو جهي از اين تماشا گران براي  ديدن اين  مراسم سنتي از اقصي نقاط كشور به اسفراين سفرمي  كنند.

  چادر شب بافي در رويين اسفراين

لینک مطلب  .:.     

نوشته شده توسط مصطفی در پنجشنبه دوازدهم مرداد 1385 ساعت 15:43